Quà mà ông Biden tặng ông Putin ngày càng tăng giá trị

(Quan hệ quốc tế) - Mỹ-Đức tuyên bố mang tính mở lối đối với Nord Stream-2 đã làm tăng giá trị cho món quà Tổng thống Biden tặng Tổng thống Putin sau cuộc gặp...

Tuyên bố của Mỹ-Đức về Nord Stream-2 và thắng lợi của Nga

CNBC đưa tin, trong cuộc gặp ngày 15/7, Tổng thống Mỹ Joe Biden và Thủ tướng Đức Angela Merkel đã nhất trí rằng sẽ phản đối bất kỳ nỗ lực nào của Nga sử dụng Nord Stream-2 như thứ vũ khí chống các nước láng giềng, trong đó có Ukraine.

Việc hoàn thành Dự án đường ống dẫn khi đốt phương Bắc-2 (Nord Stream-2), dự án đường ống dẫn khí đốt trị giá 11 tỷ USD chạy thẳng từ Nga đến Đức dưới Biển Baltic, từ lâu đã là nguyên nhân gây căng thẳng giữa Washington và Berlin.

Bà Merkel là người luôn ủng hộ Dự án Nord Stream-2 và không quá lời khi nói rằng Dự án Nord Stream-2 không thể được hoàn thành nếu không có vai trò của đương kim Thủ tướng Đức đối với dự án chiến lược này.

Trong khi đó, ông Biden lại phản đối việc hoàn thành Dự án Nord Stream-2 do lo ngại điều đó sẽ cho phép Nga tăng đòn bẩy chính trị với Châu Âu và kiểm soát nhiều hơn an ninh năng lượng đối với các đồng minh của Mỹ tại lục địa già.

Qua ma ong Biden tang ong Putin ngay cang tang gia tri
Thủ tướng Merkel đã cùng Tổng thống Biden nắn chỉnh những lệch pha

Không những vậy, Washington còn cho rằng Dự án Nord Stream-2 sẽ đe dọa an ninh và kinh tế của Ukraine - quốc gia được Mỹ xem là vùng đệm chiến lược chống Nga, nhưng vẫn cần lợi ích của Nga - khi mất nguồn từ thu trung chuyển khí đốt.

Tuy nhiên, khi Tổng thống Joe Biden và Thủ tướng Angela Merkel cùng chung quan điểm là không cho phép Nga sử dụng Dự án Nord Stream-2 như vũ khí địa chính trị chống lại các nước láng giềng, trong đó Ukraine, thì vấn đề xem như đã có lối mở.

Tại cuộc gặp ở Washington, hai nhà lãnh đạo Mỹ - Đức còn nhấn mạnh rằng Nord Stream-2 sẽ không thay thế các đường ống vận chuyển khí đốt tự nhiên của Ukraine, trong đó có đường ống trung chuyển khí đốt Nga cung cấp cho các nước Tây Âu.

“Theo quan điểm của chúng tôi, Ukraine vẫn là một quốc gia trung chuyển khí đốt tự nhiên và Ukraine, cũng như bất kỳ quốc gia nào khác trên thế giới, luôn có quyền chủ quyền lãnh thổ”, nữ Thủ tướng Đức tuyên bố.

Bà Merkel cho biết thêm : “Chúng tôi trao đổi với Nga và Ukraine về Dự án Nord Stream-2. Chúng tôi đánh giá khác nhau về ảnh hưởng tiềm năng của dự án. Song, trước đây và bây giờ, tôi luôn khẳng định Ukraine vẫn là một quốc gia trung chuyển”.

Để trấn an đồng minh, người đứng đầu chính phủ Đức còn cam kết : “Chúng tôi sẽ tích cực hành động nếu Nga không tôn trọng quyền lãnh thổ của Ukraine với tư cách là một quốc gia trung chuyển năng lượng”, CNBC tường thuật.

Thậm chí Berlin đã chấp nhận yêu cầu của Washington là sẵn sàng kiểm tra các biện pháp thực tế có thể được thực hiện để thẩm định xem an ninh năng lượng của Châu Âu "được củng cố hay suy yếu dựa trên các hành động của Nga”.

Có thể thấy, Thủ tướng Angela Merkel đã làm mọi điều có thể để đảm bảo cho Dự án Nord Stream-2 có thể hoàn thành, đảm bảo việc cung cấp khí đốt của Nga cho Châu Âu qua biển Baltic sẽ diễn ra.

Cùng với việc Mỹ quyết định không trừng phạt các doanh nghiệp chịu trách nhiệm triển khai đường ống của Dự án Nord Stream-2, thì những động thái mới nhất từ Washington cho thấy đường ống dẫn khí đốt Nord Stream-2 sẽ được khơi thông.

Như vậy, Thủ tướng Đức Angela Merkel đã tìm mọi cách hạn chế tới mức thấp nhất những tác động tiêu cực của Mỹ trong 3 nhiệm kỳ - Barak Obama, Donald Trump và Joe Biden - tới Nord Stream-2, góp phần đảm bảo cho dự án không bị chết yểu.

Tuy nhiên, đây không chỉ là thành công của chính phủ bà Merkel trước người đồng minh lớn bên bờ tây Đại Tây Dương, mà còn được xem là thắng lợi lớn của Nga dưới thời Tổng thống Putin, trong chiến lược đưa nước Nga thoát ra theo các dòng chảy.

Qua ma ong Biden tang ong Putin ngay cang tang gia tri
Dự án Nord Stream-2 đã được mở lối sau cuộc nắn chỉnh của Thủ tướng Merkel 

Món quà Tổng thống Biden tặng Tổng thống Putin ngày càng tăng giá trị

Còn nhớ, ngày 7/6, trong cuộc họp báo tại Wasahington, Cố vấn An ninh Quốc gia Mỹ Jake Sullivan đã cảnh báo rằng cuộc gặp với Tổng thống Mỹ Joe Biden không phải là món quà dành tặng cho Tổng thống Nga Vladimir Putin, theo Reuters.

Theo ông Sullivan thì cuộc gặp tại Thụy Sĩ giữa bộ đôi Putin-Biden chỉ được xem là cách hiệu quả nhất để người đứng đầu Nhà Trắng nghe trực tiếp những giãi bày từ ông chủ Điện Kremlin, từ đó đánh giá sự khác biệt giữa Washington và Moscow.

Như vậy, theo vị Cố vấn An ninh Quốc gia trẻ tuổi của Nhà Trắng, được gặp Biden là một ân huệ vì đây là cơ hội cho ông chủ Điện Kremlin giải bày trực tiếp với ông chủ Nhà Trắng. Còn lắng nghe và thấu hiểu hay không là chuyện của ông Biden.

Tuy nhiên, theo giới phân tích, dựa trên cả tâm thế của hai bên lẫn tình hình thực tế trước khi diễn ra và khi diễn ra cuộc gặp thượng đỉnh Nga-Mỹ, thì cuộc gặp đầu tiên với người đồng cấp Biden là món quà Mỹ dành tặng cho Tổng thống Nga Putin.

Bản chất của vấn đề thể hiện ngay trong việc lên kế hoạch cho cuộc gặp của bộ đôi Putin-Biden và nó được lột tả ngay trong cách thức diễn ra cuộc gặp, chứ chưa cần đề cập tới nội dung các vấn đề mà hai bên thảo luận.

Đáng nói là Tổng thống Biden phải trao món quà cho Tổng thống Putin, dù rất không muốn làm điều đó. Nghĩa là vị tổng thống thứ 46 của nước Mỹ phải trao quà cho vị tổng thống thứ 2 của nước Nga trong thế chẳng đặng đừng và biết nó lợi bất cập hại.

Có thể thấy rằng Tổng thống Biden cùng với "sếp cũ" của mình là những người đầu tiên quyết định ra đòn, mở đầu cho những liên hoàn cước của Mỹ và kiểu đánh hội đồng của các đồng minh đối với Nga-Putin sau "sự kiện Crimea".

Nhưng cho đến nay đối thủ không những không nằm sàn mà còn mạnh mẽ hơn, thậm chí còn tung nhiều đòn hồi mã thương hiểm hóc. Như vậy, khi phải gặp Nga, trong bất cứ vị thế nào, thì Mỹ cũng đã phải xuống nước. Và như thế là nâng tầm cho Nga.

Trước khi diễn ra cuộc gặp giữa bộ đôi Putin-Biden, Giáo sư Paul Robinson sư tại Đại học Ottawa, Canada từng nhận định rằng : "Nhà Trắng cần hội nghị thượng đỉnh hơn Điện Kremlin".

Tuy nhiên, khi đã phải xuống nước để cuộc gặp thượng đỉnh Nga-Mỹ có thể diễn ra, chính quyền Mỹ nhiệm kỳ 58 đã chọn cách thức diễn ra cuộc gặp của bộ đôi Putin-Biden theo kiểu "tính già hóa non", dâng lợi thế và tạo ưu thế cho đối thủ.

Có thể nhận diện việc Washington quyết định cuộc gặp thượng đỉnh Nga-Mỹ diễn ra sau Hội nghị thượng đỉnh NATO là nhằm xem nhẹ cuộc gặp của bộ đôi Putin-Biden và hạ tầm đối với Moscow. Song hiệu ứng thì ngược lại.

Qua ma ong Biden tang ong Putin ngay cang tang gia tri
Thủ tướng Merkel đã giúp làm tăng thêm giá trị cho món quà Tổng thống Biden tặng Tổng thống Putin

Với Nga, sau khi chứng kiến việc Biden lấy lại vị thế cho Mỹ trước các đồng minh Châu Âu, vốn đã bị hạ thấp bởi chiến lược xoay trục nửa vời của ông Barak Obama và chủ nghĩa biệt lập của ông Donald Trump, Moscow có thể xây dựng kịch bản hoàn hảo.

Bởi trong cuộc gặp với các đồng minh bên phía đông Đại Tây Dương, vị tổng thống Mỹ thứ 46 không phải đều nhận được sự đồng thuận, và mâu thuẫn lợi ích - trong đó có lợi ích từ Nga - khiến Washington có những lệch pha với các đồng minh.

Những lệch pha giữa Mỹ với các đồng minh tại lục địa già có thể được xem là những mắt xích rệu rão mà Nga có thể đột kích, khai thác. Dự án Nord Stream-2 là một ví dụ, khi có sự lệch pha giữa Mỹ và Đức.

Khi Thủ tướng Merkel thăm Mỹ cũng là lúc mắt xích rệu rão được nắn chỉnh. Tổng thống Biden thống nhất với Thủ tướng Merkel ngăn Nga biến Nord Stream-2 thành vũ khí địa chính trị có thể được xem là dấu hiệu của việc nắn chỉnh đã hoàn thành.

Giới phân tích cho rằng, nếu cuộc gặp thượng đỉnh Nga-Mỹ diễn ra trước Hội nghị thượng đỉnh NATO thì mọi lệch pha giữa Mỹ và các đồng minh sẽ bị dẹp bỏ bởi uy lực Mỹ, vì các đồng minh phải tôn trọng mọi giá trị của Mỹ trong cuộc gặp với Nga.

Song nhờ cuộc gặp "nhân tiện" của Joe Biden với Vladimir Putin đã đảm bảo cho các đồng minh của Mỹ thể hiện được sự lệch pha với Mỹ, đồng thời giúp cho Nga có thể đột kích và khai thác lợi ích một cách hài hòa.

Khi Mỹ-Đức tuyên bố mang tính mở lối đối với Nord Stream-2, thực ra đó chỉ là cách Thủ tướng Merkel giúp làm thăng thêm giá trị cho món quà Tổng thống Biden tặng Tổng thống Putin khi diễn ra cuộc gặp của bộ đôi nhà lãnh đạo này mà thôi.

Ngọc Việt

Chủ Nhật, 18/07/2021 15:38

Sự Kiện