Nga-Ukraine: Mặc Kiev khiêu khích, Moscow cứ... thân thiện

(Quan hệ quốc tế) - Kiev khiêu khích Moscow có khả năng chỉ là một phép thử, cũng không loại trừ là nằm trong kịch bản của ai đó, nếu chịu đèn, Moscow sẽ dính bẫy..

Moscow thể hiện sự kiềm chế, bất chấp Kiev khiêu khích...

Ngày 10/9, phát biểu trước giới truyền thông tại Diễn đàn Báo chí Đương đại lần thứ XXV- All Russia-2021 - Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov cho biết, Nga sẵn sàng khôi phục quan hệ bình thường với Ukraine, theo Sputnik.

Người đứng đầu ngành ngoại giao Nga thể hiện lập trường và đưa ra quan điểm sau khi Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky tuyên bố có khả năng sẽ xảy ra chiến tranh toàn diện Nga-Ukraine, và đó sẽ là "sai lầm lớn nhất" của Moscow.

Cụ thể, ông Zelensky liên tiếng tại sự kiện Yes Brainstorming: "Nếu có sự leo thang mạnh mẽ từ phía Nga, đó là điều khủng khiếp. Không may là đang tồn tại khả năng này. Đó là sai lầm bi thảm với Moscow. Bởi Ukraine sẽ không nương nhẹ cho Nga".

Nhà lãnh đạo Ukraine thứ hai thời hậu Yanukovych gửi "thông điệp khiêu chiến" tới Moscow trong bối cảnh Kiev gần đây rất nóng lòng muốn có một cuộc gặp Thượng đỉnh Nga-Ukraine, nhưng họ cho rằng Moscow không thật sự sẵn sàng.

Nga-Ukraine: Mac Kiev khieu khich, Moscow cu... than thien
Khát vọng của Ukraine còn bị bóp nghẹt bởi sự chia rẽ ngay trong lòng nước Mỹ

Xin nhắc lại, giữa tháng 7 vừa qua, Phó Thủ tướng thứ nhất kiêm Bộ trưởng Kinh tế Ukraine Oleksiy Lyubchenko cho biết, Kiev đang chuẩn bị cho cuộc gặp giữa Tổng thống Zelensky và Tổng thống Putin. Công việc đang diễn ra "ở cấp độ cao nhất".

Tuy nhiên, về phía Moscow, Thư ký báo chí của Tổng thống Nga, Dmitry Peskov, lại cho rằng không có tiến triển nào trong việc chuẩn bị một cuộc gặp giữa nguyên thủ quốc gia hai nước Nga-Ukraine.

Theo người phát ngôn Điện Kremlin, lời lẽ của Tổng thống Zelensky về sự khác biệt giữa người dân hai nước Nga-Ukraine - sau khi Tổng thống Putin cho rằng dân tộc Nga và Ukraine là anh em - "không phù hợp để có một cuộc gặp" của giới lãnh đạo.

Cuối tháng 8, Người phát ngôn của Tổng thống Zelensky, Serhiy Nikoforov, tiếp tục khẳng định rằng nhà lãnh đạo tối cao Ukraine luôn trong tâm thế sẵn sàng gặp đồng nghiệp Nga bất cứ lúc nào.

Đáp lại, ngày 5/9, Thư ký báo chí của Tổng thống Nga, Dmitry Peskov, lần này cho biết Tổng thống Putin cũng đã sẵn sàng, nhưng Moscow không thảo luận về các vấn đề liên quan đến Crimea, mà phía Kiev nêu ra. 

Phát biểu Trên kênh truyền hình Russia-1, ông Peskov cho hay: "Nếu nói về ý chí chính trị của Tổng thống Putin, ông ấy đã xác nhận rõ ràng rằng luôn sẵn sàng gặp gỡ. Nhưng cho đến nay chúng tôi không thấy ý chí chính trị chung từ Kiev.

Vì thực tế đối với chúng tôi, chủ đề về Crimea không tồn tại. Khi họ nói với chúng tôi tại Văn phòng Tổng thống Ukraine, rằng Zelensky muốn thảo luận về Crimea. Vậy Crimea từ quan điểm nào?

Rõ ràng không phải từ quan điểm rằng bán đảo là một khu vực của Liên bang Nga. Vì vậy, đây không thể là một nội dung trong chương trình nghị sự. Chính vì thế, cho đến nay, không có tiến bộ nào đạt được trong vấn đề này”.

Phải chăng vì sự không sẵn sàng từ phía Moscow cho cuộc gặp thượng đỉnh Ukraine - Nga nên Tổng thống Zenlesky gửi "thông điệp khiêu khích" để buộc Moscow phải "chịu đèn" Kiev?

Chưa biết thực hư ra sao, nhưng Ngoại trưởng Lavrov cho rằng, những tuyên bố từ giới chức Ukraine - nhất là từ Tổng thổng Zelensky - về khả năng xảy ra chiến tranh Ukraine-Nga là "thông điệp mang tính hiếu chiến và không đáng được lưu tâm".

"Tôi không nghĩ những tuyên bố này không đáng được lưu tâm. Chúng tôi luôn sẵn sàng khôi phục quan hệ bình thường với Ukraine, bởi lẽ người dân Ukraine rất thân thiết với chúng tôi, là những người anh em”.

Người phát ngôn Điện Kremlin, Dmitry Peskov thì bày tỏ rằng ông lấy làm tiếc trước tuyên bố của Tổng thống Ukraine Zelensky, vì nó làm gia tăng căng thẳng cho quan hệ Nga-Ukraine, vốn đã rất căng thẳng.

Nga-Ukraine: Mac Kiev khieu khich, Moscow cu... than thien
Tổng thống Putin luôn nhìn nhận quan hệ Nga-Ukraine là anh em

Thấy gì khi Moscow luôn thân thiện, mặc Kiev khiêu khích?

1. Giới phân tích cho rằng, Moscow kiềm chế trước sự khiêu chiến của Kiev là vì lo cho người dân Ukraine sẽ tiếp tục phải gánh chịu thêm những hậu quả nặng nề, nếu Moscow "chiều lòng" Kiev.

Có thể thấy rằng các chính quyền Ukraine thời hậu Maidan liên tục té nước theo Mỹ-phương Tây áp trừng phạt nhiều thực thể Nga, song chính quyền Nga vẫn tạo điều kiện và đảm bảo lợi ích tốt nhất có thể cho người dân và doanh nghiệp Ukraine.

Thậm chí khi phải đáp trả Kiev, Moscow cũng không chọn biện pháp đáp trả tương xứng. Giới chức Nga luôn tính toán hậu quả mà người dân và doanh nghiệp Ukraine phải gánh chịu từ biện pháp trừng phạt Nga của Kiev và sự đáp trả của Moscow.

Dư luận còn nhớ, hồi tháng 10/2018, sau khi Tổng thống Putin ký Nghị định về trừng phạt Ukraine, Chủ tịch Ủy ban Thị trường Tài chính Duma Quốc gia Aksakov đã lưu ý chính phủ Nga thận trọng xác định các cá nhân, pháp nhân Ukraine bị trừng phạt.

Ông Aksakov cho rằng: "Trên thực tế chính phủ Ukraine không chống nước Nga, mà chống chính nhân dân Ukraine. Vì vậy, chúng ta cần xác định giới hạn của nguồn cung cấp năng lượng để không làm ảnh hưởng tới cuộc sống người dân Ukraine...

Người dân Ukraine đến Nga để làm việc và kiếm tiền, do đó chúng ta không ngăn cản người dân Ukraine đến Nga. Hãy để họ làm việc, kiếm tiền và hiểu rằng Nga là người anh em của họ".

Ông Aksakov  lưu ý chính phủ Nga vì thực tế cho thấy cứ mỗi lần Moscow "chiều lòng" Kiev thì y như rằng doanh nghiệp và người dân Ukraine lại phải gánh chịu thiệt hại nặng nề khiến đời sống thêm khó khăn hơn.

2. Kiev khiêu khích Moscow có khả năng chỉ là phép thử đối với Washington trong việc thể hiện quan hệ chiến lược với Kiev, khi chuẩn NATO-EU khiến Ukraine ngày càng xa ngôi nhà chung Euro-Atlantic.

Trong Tuyên bố chung về quan hệ đối tác chiến lược Mỹ-Ukraine nhân chuyến thăm Mỹ của Tổng thống Zelensky, Mỹ ủng hộ khát vọng hòa nhập vào không gian Euro-Atlantic của Ukraine, bao gồm cả nguyện vọng gia nhập NATO.

Nhưng qua những nội dung cụ thể thì bản tuyên bố chung lại chẳng khác gì tuyên bố chính thức về việc Ukraine chưa thể tham gia cấu trúc an ninh chung Châu Âu-Đại Tây Dương, cũng như chưa thể nhập NATO.

Ngày 10/9, tại diễn đàn Yes Brainstorming, Tổng thống Zelensky đã chính thức thừa nhận rằng: "Chúng tôi không trực tiếp nghe thấy tuyên bố nào mà thể hiện lập trường của chính quyền Biden về việc Ukraine gia nhập NATO”.

Như vậy, với Tuyên bố chung Mỹ-Ukraine, Washington đã  biến Ukraine thành vị trí tiền tiêu trong cuộc đối trọng Nga-phương Tây, đưa mối đe dọa tới gần biên giới Nga hơn. Từ nay, Kiev buộc phải tìm cách khai thác lợi ích từ vị thế này.

Để tránh phải tiếp tục nhận quả đắng như Tbilisi trong cuộc Chiến tranh Nga-Gruzia năm 2008 hay như Kiev trong cuộc xung đột tại miền đông Ukraine năm 2014, rõ ràng cần một phép thử và gây hấn với "người anh em cũ" là khả dĩ nhất lúc này.

Nếu chịu đèn, Moscow hoàn toàn có thể rơi vào bẫy của Kiev, Nga trở thành yếu tố phục vụ cho phép thử với Washington. Trong trường hợp này chỉ Washington có lợi. Moscow thân thiện, Kiev không thể đạt mục đích, Washington cũng chẳng được gì.

Nga-Ukraine: Mac Kiev khieu khich, Moscow cu... than thien
Kiev khiêu khích Moscow chỉ vì thất vọng Mỹ-NATO

3. Không loại trừ khả năng Kiev khiêu khích Moscow là nằm trong kịch bản Mỹ, vì chỉ cần Moscow có biện pháp dằn mặt là sẽ tạo cơ hội cho Mỹ-NATO có thể hiện diện trên lãnh thổ Ukraine.

Trong cuộc Chiến tranh Nga-Gruzia năm 2008 hay trong cuộc khủng hoảng tại miền đông Ukraine năm 2014, Mỹ-NATO chưa có những thỏa thuận hay hiệp ước với cả Geuzia lẫn Ukraine, nên Washington-Brussels phải nhìn Tbilisi và Kiev thảm bại.

Tuy nhiên, với những bước tiến mạnh mẽ của Kiev về phía Tây thời hậu Maidan, nếu xảy ra xung đột vũ trang giữa Nga với Ukraine trong thời điểm hiện nay, chắc chắn là Moscow không chỉ phải đối đầu với Kiev, mà còn có cả Washington-Brussels.

Nga không ngán ngại Mỹ-NATO, nhưng nếu "chịu đèn" Kiev thì Moscow sẽ bị đối phương đưa vào thế bị động, rồi từ đó đưa vào bẫy. Khi Moscow phớt lờ sự khiêu khích của Kiev sẽ đảm bảo thế chủ động của Nga trước Mỹ-NATO.

Thực tế không có khả năng xảy ra một cuộc chiến toàn diện Nga-Ukraine, còn nếu xảy ra thì đó đúng là sai lầm của Moscow, như nhận định của Tổng thống Zelensky. Song khi Moscow thân thiện thì cả Kiev và các thế lực đứng sau đều rơi vào việt vị.

Ngọc Việt

Chủ Nhật, 12/09/2021 18:54

Sự Kiện