Nga không ngăn được Mỹ cắm rễ hiểm tại Nam Caucasus?

(Quan hệ quốc tế) - Mỹ thể hiện là đồng minh tiềm tàng nhưng rất mạnh mẽ của Armenia và từng bước đối trọng với Nga - đồng minh chiến lược của Armenia...

Hồi tháng 5/2017, khi tình báo Mỹ nhận định xung đột giữa Armenia và Azerbaijan xoay quanh xung vấn đề tranh chấp tại khu vực Nagorno-Karabakh có thể gia tăng, đó được xem như một sự mở lối cho Mỹ xâm nhập sâu hơn vào Nam Caucasus.

Khi Mỹ tham gia cuộc tập trận “Noble Partner 2017 - Đối tác cao quý 2017” cùng với Gruzia thì dư luận lại hoài nghi tình báo Mỹ chỉ làm động tác giả, khiến Moscow tập trung vào Azerbaijan và Armenia, còn Mỹ sẽ đâm Nga tại mạng sườn Gruzia.

Tuy nhiên, với thực tế diễn ra cho thấy đúng là nhận định của tính báo Mỹ là một sự mở lối cho hành động của Washington và đây mới là tâm chiến lược của Mỹ tại Nam Caucassus - sân sau chiến lược của Nga.

Nga khong ngan duoc My cam re hiem tai Nam Caucasus?
Nam Caucasus đã bắt đầu dậy sóng?

Mỹ quyết nâng tầm ảnh hưởng với Armenia – đồng minh chiến lược của Nga

Sau khi nhận diện quan hệ giữa Moscow và Yerevan ngày càng có nhiều sự lệch pha, Washington đã nhanh chóng có những điều chỉnh chiến lược của mình tại Nam Caucasus, mà trọng tâm được cho là tìm cách kéo Armenia về gần trục lợi ích Mỹ.

Mỹ đã tiến hành viện trợ tài chính cho ngân sách của chính quyền Armenia, đồng thời nhanh chóng thực hiện các kế hoạch hợp tác-đầu tư thiết thực, nhằm giúp tìm cách tháo gỡ khó khăn cho kinh tế Armenia - vá những lỗ hổng của Nga tại đây.

Khi tương tác ở cấp độ nhà nước diễn ra thuận lợi, và đặc biệt là khi Tổng thống Putin tái cử nhiệm 4, rồi nhanh chóng có những hiệu chỉnh trong quan hệ với Armenia, Mỹ đã có những nước đi nhằm cắm rễ tại sân sau chiến lược của Nga.

Hành động cắm rễ của Mỹ tại Nam Caucasus được thể hiện qua việc tìm cách nâng cao vị thế của người Armenia so với các tộc người khác, đồng thời nâng tầm ảnh hưởng của nhà nước Armenia trong khu vực.

Ngày 30/3 vừa qua, một phái đoàn các Nghị sĩ Mỹ - chủ yếu nằm trong thành phần ủng hộ Armenia tại Quốc hội Mỹ - đã đến thăm khu vực Nagorno-Karabakh và gần như ngay lập tức đã có hành động.

Sau khi vội vã trở vể Washington, 37 Nghị sĩ đã kêu gọi giúp đỡ Armenia khoảng 60 triệu USD và gửi thêm 10 triệu USD cho chính quyền Armenia, để Yerevan tạo điều kiện cho Mỹ được cử quan chức đến giám sát ngừng bắn tại Nagorno-Karabakh.

Điều trần trước Ủy ban Đối ngoại Quốc hội Mỹ, Nghị sĩ Brad Sherman đã lên tiếng : "Quý vị biết rằng Armenia bị Thổ Nhĩ Kỳ và Azerbaijan phong tỏa, vì vậy nước này xứng đáng với sự ủng hộ của chúng ta".

Nhà lập pháp Mỹ còn nhấn mạnh: "Quý vị biết rằng Nagorno- Karabakh, bây giờ là Cộng hoà Artsakh và khu vực phía nam Gruzia, được gọi là Samtskhe-Javakheti, cũng xứng đáng được hỗ trợ của chúng ta", theo ArmenPress.

Nga khong ngan duoc My cam re hiem tai Nam Caucasus?
Nghị sĩ Brad Sherman kêu gọi ủng hộ ly khai tại Nam Caucasus

Nếu việc Mỹ ủng hộ Cộng hoà Artsakh có thể hiểu được, thì việc Nghị sĩ Sherman nói Mỹ ủng hộ Samtskhe-Javakheti đã khiến Armenia bất ngờ, như lời ông Arnold Stepanyan, người đứng đầu Chương trình Sáng kiến ​​Đa quốc gia Gruzia.

Song vấn đề ở chỗ người Armenia chiếm 45% dân cư Samtskhe-Javakheti, trong khi đó tại Cộng hoà Artsakh - người Armenia chiếm đa số.

Như vậy có sự tương đồng giữa Artsakh và Samtskhe-Javakheti về địa chính trị, dù khác nhau về địa chiến lược.

Theo ông Stepanyan, khi ủng hộ người Armenia ở Samtskhe-Javakheti, Mỹ đã chủ động tạo ra một khu vực xung đột mới tại Nam Caucasus giữa Armenia với Gruzia, bên cạnh xung đột giữa Armenia với Azerbaijan tại khu vực Nagorno- Karabakh.

Rõ ràng, với bước đi mới - thổi bùng ngọn lửa ly khai tại Samtskhe-Javakheti - Mỹ  đã giúp nâng tầm cho nhà nước Armenia, nâng cao địa vị chính trị cho cộng đồng người Armenia trong khu vực Nam Caucasus - điều mà Nga không thể làm được.

Có thể thấy rằng, Washington đã thể hiện ra là một đồng minh tiếm tàng nhưng rất mạnh mẽ của Yerevan và từng bước thể hiện sự đối trong với Moscow - đồng minh chiến lược của Yerevan - tại sân sau chiến lược của Nga.  

Mỹ từng bước tước bỏ lợi ích của Thổ Nhĩ Kỳ, Azerbaijan khi có dấu hiệu thân Nga

Thổ Nhĩ Kỳ và Azerbaijan là đồng minh chiến lược của nhau và là những thế lực có lợi to lớn gắn liền với những chuyển động tại Nam Caucasus, trong đó đặc biệt là cuộc xung đột tại Nagorno- Karabakh.

Khi Liên Xô tan rã, Thổ Nhĩ Kỳ gần như được Mỹ và NATO uỷ quyền đại diện lợi ích tại Nam Caucasus.

Vì vậy, trong suốt 1/4 thế kỷ của thời hậu Chiến tranh Lạnh, Mỹ và NATO không có sự can thiệp cụ thể nào vào khu vực chiến lược này.

Tuy nhiên, từ giữa năm 2016, sau khi Tổng thống Erdogan chủ động gửi thư xin lỗi Tổng thống Putin về  "cuộc khủng hoảng 17 giây", Ankara đã nhanh chóng "chạy lại" với Moscow làm cho Washington và Brussels phải nóng mặt.

Sự thân thân thiết của bộ đôi Putin - Erdogan là lời cảnh báo cho nguy cơ lợi ích Mỹ có thể bị đồng minh và đối thủ chia nhau, từ đó khiến chiến lược của Mỹ tại Nam Caucasus thời hậu Xô Viết có thể bị phá sản.

Nga khong ngan duoc My cam re hiem tai Nam Caucasus?
Sự thân thiện của bộ đôi Putin - Erdogan là Washington nóng mắt

Vì vậy, Washington phải nhanh chóng có những nước đi để có thể ngăn chặn những nguy hại cho lợi ích Mỹ tại sân sau chiến lược của Nga, mà được gây ra bởi sự xích lại gần nhau giữa Moscow và Ankara.

Thổ Nhĩ Kỳ vốn không có quan hệ ngoại giao với Armenia, trong khi Nga là đồng minh chiến lược của Armenia và đây là sự lệch pha giữa Ankara với Moscow tại Nam Caucasus. Dường như Washington đã chọn tấn công vào mắt xích này.

Khi Mỹ tăng cường ủng hộ Armenia thì vừa kéo Yerevan khỏi Moscow, cũng đồing thời vừa đẩy Yerevan ra xa hơn Ankara và cả Baku nữa - đối trọng với Yerevan tại Nam Caucasus và cũng ngày càng chịu tầm ảnh hưởng của Moscow.

Thứ Ba, 03/04/2018 09:00

Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện