Châu Phi phản đối Libya bầu cử: Phương Tây thất bại kép

(Quan hệ quốc tế) - Mưu đồ phương Tây "xoá bàn cờ cũ, sắp bàn cờ mới" cho Libya đã không thành, khi AU từ chối ủng hộ LHQ, còn GNA đang tồn tại bất hợp pháp...

LHQ thất bại trong việc tìm kiếm ủng hộ của Châu Phi cho tổng tuyển cử tại Libya

Reuters ngày 30/1 đưa tin, Liên minh châu Phi (AU) đã lên tiếng cảnh báo sẽ chống lại các cuộc bầu cử ở Libya. AU cho rằng LHQ không nên hỗ trợ Libya vội vàng tổ chức các cuộc bầu cử nhằm chấm dứt xung đột và chia rẽ ở quốc gia này.

Trong Hội nghị thượng đỉnh của AU diễn ra tại Addis Ababa của Ethiopia, Đặc phái viên của LHQ về Libya Ghassan Salame đã thảo luận với các nhà lãnh đạo khu vực về một cách tiếp cận chung đối với Libya.

Và "chúng tôi đã được ông Salame cho biết cuộc xung đột này phức tạp và khó khăn đến nỗi không tổ chức nào có thể tự giải quyết được vấn đề đó", ủy viên Hội đồng Hòa bình và An ninh của AU Smail Chergui, trao đối với báo giới như vậy.

Chau Phi phan doi Libya bau cu: Phuong Tay that bai kep
AU dội gáo nước lạnh vào LHQ và ngăn chặn mưu đồ của phương Tây

Vì vậy, "chúng tôi cho rằng không nên vội vã tổ chức các cuộc bầu cử. Chúng ta phải chuẩn bị cơ sở vững chắc cho các cuộc bầu cử ôn hòa và đáng tin cậy để kết quả sẽ được tất cả các bên tôn trọng", ông Chergui nêu lên quan điểm của AU.

Theo Reuters, LHQ đang cố gắng giúp Libya tổ chức tổng tuyển cử, dự kiến diễn ra vào cuối năm nay, mà được xem là một cách tốt nhất phá vỡ bế tắc giữa các phe phái đamg kiềm soát hai miền đông - tây Libya.

Đại diện đặc biệt của LHQ về Libya đã thừa nhận những phức tạp về chính trị, an ninh và luật pháp sẽ là những thách thức đối với việc tổ chức các cuộc bầu cừ tại Libya, nhưng vẫn tin rằng nếu có sự ủng hộ cho các cuộc bầu cử, thì mọi việc sẽ ổn.

Do đó, ông Salame đã đến hội nghị thượng đỉnh AU để tìm kiếm sự ủng hộ của định chế này, vì AU đang hồi hương những người di cư Châu Phi tìm đến Libya để vượt biển sang Châu Âu - một trong những điều góp phần gia tăng hỗn loạn tại Lybia.

Tuy nhiên, AU đã khiến cho sự kỳ vọng của LHQ trở thành nỗi thất vọng đối với tổ chức này - vốn được xem là đại diện cho các nước phương Tây trong việc giải quyết xung đột tại Libya ,sau khi chế độ Gaddafi bị lật đổ nhờ bom đạn của NATO.

Giới phân tích cho rằng việc LHQ cố gắng tổ chức bầu cử tại Libya không hẳn mang lại sự ổn định cho quốc gia này, mà thực ra là nhằm tránh một thất bại nữa cho các nước phương Tây, trong quá trình "xoá độc tài - gieo dân chủ" cho Libya.

Phương Tây không còn đủ tư cách để sắp đặt bàn cờ chính trị mới cho Libya

Hẳn dư luận còn nhớ, ngày 16/7/2017, người đứng đầu chính phủ Libya tại Tripoli - được các cường quốc phương Tây chống lưng và sự hậu thuẫn của LHQ (GNA) - đã kêu gọi tổ chức tổng tuyển lần thứ 3 tại Libya thời hậu Gaddafi.

Thủ tướng GNA Seraj cũng kêu gọi ngừng bắn và tiến hành sáp nhập dần dần các cơ quan của chính quyền tại Tripoli và Nghị viện đóng tại Tobruk nhằm đưa Libya ra khỏi cuộc khủng hoảng và tiến tới thống nhất, theo Reuters.

Chau Phi phan doi Libya bau cu: Phuong Tay that bai kep
Đăc phái viên của LHQ tại Libya Salame bất lực trước bàn cớ chính trị Libya

Dư luận rất ngạc nhiên trước lời kêu gọi của ông Seraj, mà thực ra chỉ là chiêu trò của phương Tây nhằm xâm phạm chủ quyền Libya một lần nữa. Bởi cả phương Tây và thực thể do họ nặn ra không có đủ tư cách để sắp đặt bàn cờ chính trị cho Libya.

Thứ nhất về địa vị pháp lý của GNA. Cho dù được hầu hết các cường quốc phương Tây ủng hộ và có sự hậu thuẫn của LHQ, song đến nay GNA vẫn không phải là một thực thế chính trị hợp pháp, hợp hiến tại Libya.

Tháng 3/2017, Toà án Tối cao Libya đã từ chối công nhận tính pháp lý của GNA, bởi nó không được Hạ viện Libya - thưc thể chính trị căn bản hợp hiến - công nhận. Do vậy, GNA không có đủ tư cách để kêu gọi tổ chức bầu cử hợp pháp tại Libya.

Xin ngược dòng lịch sử, sau khi được NATO hỗ trợ lật đổ chế độ Gaddafi vào tháng 10/2011, Hội đồng Chuyển tiếp Libya (NTC) quản lý đất nước đến tháng 8/2012 thì trao quyền lại cho Đại hội Toàn quốc Libya (GNC).

Đến tháng 6/2014 thì GNC tổ chức cuộc tổng tuyển cử để cử tri Libya bầu ra một cơ quan đại diện quyền lực nhân dân cho quốc gia này. Kết quả là Hội đồng các đại diện (CoR) đã ra đời.

Thay vì phải trao quyền lại cho CoR thì GNC không thực hiện, khiến tại Libya thời hậu bầu cử có tới hai thể chế chính trị đối lập. Lợi dụng tình hình, lực lượng Hồi giáo Bình minh đã chiếm Tripoli và thành lập chính phủ với sự ủng hộ của GNC.

Thực tế đó khiến CoR phải chuyển tới thành phố Tobruk và được bảo trợ của Hạ viện Libya - cơ quan đại diện quyền lực do nhân dân Libya bầu ra. Tháng 8/2014, quốc tế công nhận Hạ viện Tobruk là thực thể chính trị đại diện duy nhất của Libya.

Việc tồn tại cùng một lúc hai chính thể tại miền đông và miền tây làm cho đất nước Libya ngày càng hỗn loạn, là cơ hội cho chủ nghĩa khủng bố có nhiều đất diễn. Và đó cũng là thời cơ cho phương Tây can thiệp vào Libya một lần nữa.

Chau Phi phan doi Libya bau cu: Phuong Tay that bai kep
Thủ tướng Sarraj và chính phủ GNA của ông đang tồn tại bất hợp pháp tại Libya

Ngày 17/12/2015 tại Skhirat, Maroc, các cường quốc phương Tây và LHQ đã tổ chức việc ký kết một thoả thuận phân chia quyền lực giữa hai thực thể chính trị đang kiểm soát miền đông và miền tây Libya.

Kết quả của Thoả thuận Skhirat là sự ra đời của Chính phủ Đoàn kết Dân tộc Libya (GNA) và ông Seraj được chọn đứng đầu. Dường như nhận ra mưu đồ phía sau của đạo diễn kịch bản nên cả hai phe đối địch tại Libya đều phản đối chính phủ mới này.

Thứ Tư, 31/01/2018 07:18

Sự Kiện