Mỹ-Anh cảnh báo nóng, sợ Iran làm liều bắt tàu trả đũa

(Bình luận quân sự) - Washington và Lodon đã đưa ra cảnh báo cao về việc Tehran tuyên bố sẽ bắt giữ tàu Anh để trả đũa vụ bắt giữ tàu dầu Iran ở eo biển Gibraltar.

Căng thẳng tăng cao vì Anh bắt giữ tàu dầu Iran

Lệnh cảnh báo cao độ đã được đưa ra ngay cả trước khi mối đe dọa của tướng Iran Mohsen Rezai, vào thứ Sáu, ngày 5 tháng 7, về việc sẽ bắt giữ các tàu của Anh, đáp trả lại sự việc một tàu chở dầu của Iran bị Thủy quân lục chiến Anh bắt giữ trên đường tới Syria.

Theo tuyên bố của phía Anh, Mỹ, tàu vận tải siêu trường siêu trọng Grace 1 được gắn cờ Panama đang chuyên chở dầu thô của Iran cho nhà máy lọc dầu Banyas ở Syria, vi phạm lệnh trừng phạt của Liên minh châu Âu có hiệu lực chống lại Syria kể từ năm 2011. Do đó, lực lượng lính thủy đánh bộ Hoàng gia Anh đã đổ bộ lên tàu và bắt giữ nó ở khu vực eo biển Gibraltar.

Một số lính thủy đánh bộ Anh được thả xuống boong tàu tàu bằng dây thừng từ trực thăng; một nhóm thứ hai leo thang lên từ các tàu cao tốc và bắt giữ toàn bộ những thủy thủ của tàu.

Một phát ngôn viên của Bộ Ngoại giao Iran đã kịch liệt chỉ trích sự việc này và gọi hành động của Anh-Mỹ là một hình thức “ăn cướp trắng trợn” tài sản của nước Cộng hòa Hồi giáo Iran. Đại sứ Anh tại Tehran đã được triệu tập tới Bộ ngoại giao nước này để phản đối.

Tàu Grace 1 hiện đã được kéo về cảng ở Gibraltar - một thuộc địa đang có tranh chấp chủ quyền với Tây Ban Nha. Chính quyền London và Madrid thừa nhận họ đã  phối hợp hành động với tình báo Hoa Kỳ và đáp ứng yêu cầu đặc biệt từ Washington.

Căng thẳng Mỹ-Iran bị đẩy lên đỉnh điểm sau vụ Lực lượng Vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) bắn rơi máy bay do thám chiến lược không người lái MQ-4C Triton của lực lượng hải quân đánh bộ Mỹ, trên vùng trời eo biển Hormuz-vịnh Ba Tư, hôm 20/6.

Tehran cáo buộc máy bay này của Mỹ vi phạm không phận Iran, trong khi phía Washington khẳng định chiếc máy bay bị bắn rơi khi đang hoạt động tuần tiễu trong không phận quốc tế.

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 22/6 đã quyết định phát động một cuộc tấn công trả đũa quốc gia Hồi giáo này, song đã rút lại quyết định của mình, chỉ 10 phút trước thời điểm tấn công, qua đó tạm thời tháo ngòi nguy cơ chiến tranh Mỹ - Iran trong ngắn hạn.

Thay vào đó, nhà lãnh đạo Mỹ tuyên bố áp đặt thêm các biện pháp trừng phạt Iran từ ngày 24/6, bao gồm các biện pháp nhằm vào Lãnh tụ tinh thần tối cao của Iran, Đại giáo chủ Ali Khamenei - động thái khiến Iran tuyên bố đóng mọi khả năng đàm phán với Mỹ thời gian tới.

My-Anh canh bao nong, so Iran lam lieu bat tau tra dua
Đặc nhiệm hải quân Anh đã đổ bộ bắt giữ tàu dầu Grace 1 của Iran

EU bất lực, Iran cảnh báo bắt giữ tàu Anh

Các nhà ngoại giao Iran và châu Âu vừa dành một tuần cho các cuộc đàm phán cứng rắn về sự bù đắp cho Iran và phương án lách luật trong thanh toán thương mại để né tránh các lệnh trừng phạt của Mỹ, đặc biệt là trong xuất khẩu dầu mỏ. Tuy nhiên, đàm phán đã kết thúc trong bế tắc.

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đã có nhiều động thái liên lạc con thoi với Tehran, với đề nghị người Iran rút lại quyết định vượt quá giới hạn làm giàu hạt nhân năm 2015 về làm giàu uranium kể từ Chủ nhật, ngày 7 tháng 7.

Sau sự thất bại trong các kênh liên lạc ngoại giao, việc bắt giữ tàu chở dầu là một đòn nặng nề đối với Iran và thiết lập lại lợi thế răn đe có được nhờ một loạt các cuộc tấn công phá hoại của Vệ binh Cách mạng vào các mục tiêu dầu lửa vùng Vịnh và Hoa Kỳ tại Iraq kể từ ngày 12 tháng 5.

Tuy nhiên, Tehran sẽ không cho phép những hành động mà họ coi là “cực đoan” này được bỏ qua và không phải chịu sự trả đũa.

Các nguồn tin quân sự của DEBKAfile, lưu ý rằng việc bắt giữ tàu chở dầu tại Gibraltar đã chặn tuyến đường Địa Trung Hải, mà các tàu Iran thường sử dụng để tránh các lệnh trừng phạt của Mỹ đối với xuất khẩu dầu của Iran.

Tình báo Hoa Kỳ đã theo dõi tàu Grace 1 từ cảng xuất phát ở Iran vào giữa tháng 6 và theo dõi con tàu đi vòng quanh châu Phi, thay vì đi tắt qua Biển Đỏ, và Kênh đào Suez để vào Địa Trung Hải, tới điểm đến Syria. Khi con tàu đi vào eo Gibraltar mới bắt giữ nó.

Bây giờ, cánh cổng Gibraltar đến Địa Trung Hải bị đóng sập, xuất khẩu dầu của Iran chỉ có thể quay trở lại con đường Trung Quốc. Hiện tại, chính quyền Trump đang nhắm mắt làm ngơ trước các tàu chở dầu vận chuyển dầu của Iran đến các cảng của Trung Quốc.

Mohsen Rezai, cựu chỉ huy IRGC, được các nguồn tin của DEBKAfile mô tả là người có tiếng nói quan trọng ở Tehran do uy tín cao trong giới quan chức chế độ và được sự yêu quý trên các đường phố Iran.

Mohsen Rezai là người có quan điểm tương đối ôn hòa và ít hiếu chiến hơn so với các tướng lĩnh Iran khác. Với một người như ông ta mà đã tuyên bố sẽ bắt giữ tàu Anh hoặc tàu khác của phương Tây, thì mối đe dọa này cần được xem xét một cách thực sự nghiêm túc.

Huy Bình

Chủ Nhật, 07/07/2019 09:23

Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện