Mối lo nhập siêu từ Thái Lan: Vẫn còn dư địa...giá rẻ

(Thị trường) - Các doanh nghiệp cần cải thiện quy trình sản xuất, tuân thủ tiêu chí an toàn vệ sinh thực phẩm chặt chẽ hơn để làm ra sản phẩm chất lượng tốt

Vẫn còn dư địa nếu...

TS. Nguyễn Hữu Đạt (Hiệp hội Rau quả Việt Nam) cho biết, trong 9 tháng đầu năm, tỉ lệ nhập khẩu hoa quả trong nước ước đạt 1085 triệu USD, tăng 67,7 % so với cùng kỳ 2016 (419,809 triệu USD).  Tuy nhiên, cũng trong 9 tháng tỉ lệ xuất khẩu hoa quả đi các nước của Việt Nam cũng đạt 1.408 triệu USD.

Moi lo nhap sieu tu Thai Lan: Van con du dia...gia re

Nhìn vào số liệu trên, ông Đạt không phủ nhận trái cây nhập ngoại rất lớn đang chiếm lĩnh thị trường trong nước. Song theo vị TS, nếu chỉ có vậy thì chưa thể khẳng định trái cây nội địa sẽ phải chịu thua trên sân nhà.

Ông cho rằng, để có được cái nhìn khách quan, các cơ quan chức năng phải có những thống kê đầy đủ về tổng lượng trái cây nội địa đang lưu thông trên thị trường và lượng nhập khẩu vào chiếm một tỉ lệ như thế nào so với lượng tiêu thụ trái cây nội địa. Khi chưa làm được như vậy, mọi đánh giá hiện tại mới chỉ mang tính tham khảo.

Vấn đề đáng quan tâm hơn theo ông Đạt là hàng nội có còn dư địa trong thị trường nội không?

Dẫn lại số liệu khảo sát của một tờ báo tại các hệ thống siêu thị MegaMarket, Lotte Market, Co-opmart… ông Đạt cho biết, tỉ lệ trái cây nhập khẩu được người tiêu dùng trong nước lựa chọn vẫn đang chiếm tỷ lệ 1/4 so với số lượng trái cây sản xuất trong nước.  
 
Trong đó, tại hệ thống siêu thị Lotte Việt Nam các sản phẩm rau củ, trái cây trong nước như sơ ri, thanh long, bơ,… vẫn được người tiêu dùng ưu tiên lựa chọn, vì giá cả hợp lý với túi tiền của đa số người tiêu dùng.

Tuy nhiên, ở phân khúc thị trường tiêu dùng khá, người tiêu dùng lại ưu tiên chọn lựa hoa quả ngoại vì họ không phải tính toán nhiều trong chi tiêu. Với tâm lý chung rằng, hoa quả vào được siêu thị là đã được trải qua các khâu kiểm tra an toàn vệ sinh thực phẩm và chất lượng, nên phần còn lại chỉ là lựa chọn giá cả và độ tươi ngon.

Ở phân khúc cao cấp, tỉ lệ hoa quả ngoại cũng đang chiếm một tỉ lệ khá lớn (khoảng 40%) nhưng chủ yếu được tiêu thụ ở các thành phố lớn.

Như vậy, mặc dù hoa quả nhập khẩu về Việt Nam đang tăng dần so với những năm trước đây, nhưng dư địa ở những phân khúc thấp, khá vẫn còn. Nếu chất lượng trái cây trong nước vẫn đảm bảo và được nhiều hệ thống bán lẻ lựa chọn để phân phối thì sự có mặt của hoa quả ngoại chỉ là chất xúc tác để thúc đẩy ngành rau củ, trái cây trong nước phát triển mạnh mẽ hơn.

"Theo tôi, việc nhập khẩu hoa quả tăng không phải là trở ngại lớn cho ngành rau củ quả trong nước. Theo tôi, đây chính là động lực giúp cho người sản xuất, các doanh nghiệp cải thiện quy trình sản xuất tốt hơn trước đây, tuân thủ tiêu chí an toàn vệ sinh thực phẩm chặt chẽ hơn để làm ra sản phẩm chất lượng tốt, đủ khả năng cạnh tranh với sản phẩm từ nước ngoài ngay trên sân nhà. Có như vậy, người tiêu dùng trong nước mới được đối xử công bằng với người tiêu dùng thế giới", ông Đạt nói.

Đặc biệt, TS Nguyễn Hữu Đạt cho biết, sự có mặt của nhiều mặt hàng nhập ngoại đang giúp thị trường tiêu thụ Việt Nam lấy lại sự cân bằng, giảm dần phụ thuộc vào các mặt hàng Trung Quốc.

"Phải thừa nhận sự tăng trưởng ngoạn mục của nhập khẩu hoa quả trong năm 2016 và 8 tháng đầu 2017 từ một số nước vào Việt Nam, đặc biệt là Thái Lan đã gây đảo lộn rất lớn về thứ tự nhập khẩu trước đây.

Với tỉ trọng nhập siêu 617 triệu USD, chiếm 60 - 71% thị phần nhập khẩu, hàng hóa Thái Lan đã vươn lên top đầu, xếp thứ ba là Mỹ (đạt 59,5 triệu USD). Hoa quả Trung Quốc từ vị trí độc chiếm thị trường Việt đã bị đẩy xuống vị trí thứ hai (đạt 160 triệu USD- chiếm 15,7 % thị phần nhập).

Quan trọng hơn cả là sự có mặt của hoa quả Thái Lan, Mỹ đã giúp Việt Nam có động lực xây dựng nhiều thương hiệu và hàng hóa có giá trị, chất lượng tốt. Ngoài ra, sự tham gia tích cực vào hệ thống phân phối hàng hoá tại Việt Nam, nhờ vậy, doanh nghiệp Việt có cơ hội học về cách tăng lượng và tăng giá trị xuất khẩu từ chính các doanh nghiệp nước ngoài", ông Đạt nói.

Để người tiêu dùng chọn hàng Việt...

Theo ông Đạt, tâm lý thông thường khi người tiêu dùng lựa chọn hàng hóa sẽ theo hai xu hướng, một là lựa chọn dựa trên tâm lý, cảm quan, hai là dựa vào đánh giá của cơ quan chức năng.

Mối lo nhập siêu từ Thái Lan: Nước đã đến lưng

Người tiêu dùng là người tự quyết định lựa chọn sản phẩm đó theo tiêu chí: ngon rẻ hay ngon nhiều; ngon nhưng đắt hay rẻ nhưng mau hỏng, thối... để chọn mua.

Về thực tế, mức độ tin cậy của người tiêu dùng vào trái cây nhập ngoại sẽ phụ thuộc vào quy trình và năng lực kiểm tra quản lý của các cơ quan quản lý, cơ quan chức năng. Đây là tiêu chí rất quan trọng nhằm củng cố lòng tin của sản phẩm đối với người tiêu dùng.

Vì vậy, để phát triển bền vững, hoa quả Việt cần phải có sự liên kết để thực hiện tốt hơn nữa việc cải thiện chất lượng và vệ sinh an toàn thực phẩm cho trái cây Việt. Các doanh nghiệp hoạt động trong ngành trái cây (xuất khẩu lẫn nội địa) cần: liên kết giữa doanh nghiệp và người sản xuất; liên kết giữa doanh nghiệp và cơ quan quản lý.

Điều quan trọng nữa khi muốn để sản phẩm lưu thông được ngoài thị trường, cũng phải truy nguyên được nguồn gốc giống như những sản phẩm đang được xuất khẩu vào các thị trường khó tính hiện nay.

Bên cạnh đó, phải có một hệ thống kiểm tra VSATTP từ trung ương đến địa phương có thực lực, trung thực và vận hành hiệu quả!

Hoài An (ghi)

Thứ Tư, 27/09/2017 07:20

Sự Kiện