Dòng vốn mới Trung Quốc đổ vào Việt Nam: Đừng vội mừng!

(Tài chính) - ''Nếu khi tham gia mà mình ở thế yếu thì rất rủi ro'', PGS.TS Lê Cao Đoàn - Viện nghiên cứu kinh tế Trung ương.

Dong von moi Trung Quoc do vao Viet Nam: Dung voi mung!
Thứ trưởng Bộ Tài chính Trần Xuân Hà đã tiếp đoàn công tác của Sở Giao dịch Chứng khoán Thâm Quyến (SZSE) - Trung Quốc, do ông Wu Lijiun - Chủ tịch Sở Giao dịch làm Trưởng đoàn. Ảnh: SGGP

PV:- Ngân hàng Trung Quốc tại TP.HCM và Sở Giao dịch chứng khoán Thâm Quyến (SZSE) - Trung Quốc tổ chức hội nghị thu hút vốn đầu tư Trung Quốc vào Việt Nam. Mục tiêu của hội nghị nhằm liên kết, hợp tác với các công ty chứng khoán Việt Nam để thu hút, huy động nguồn vốn từ Trung Quốc đầu tư vào thị trường Việt Nam.

Ông bình luận thế nào về sự kiện trên? Sự kiện trên sẽ mở ra cơ hội gì cho Việt Nam trong thu hút vốn từ Trung Quốc?

PGS.TS Lê Cao Đoàn:- Dựa vào những thông tin trước mắt về hội nghị giữa Ngân hàng Trung Quốc tại TP.HCM và Sở Giao dịch chứng khoán Thâm Quyến (SZSE) - Trung Quốc vừa qua thì chưa có đủ cơ sở để đánh giá sự kiện trên sẽ mang lại thuận lợi hay khó khăn gì cho nền kinh tế Việt Nam.

Nhìn một cách tổng thể, Việt Nam muốn phát triển kinh tế thì cần phải có những dòng vốn. Tuy nhiên, dòng vốn đó có mang lại hiệu quả cho nền kinh tế Việt Nam hay không lại còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố. Nếu vốn được xem là một trong những công cụ để phát triển kinh tế thì đồng thời cũng sẽ có những công cụ để kìm hãm sự phát triển đó.

Do những sự khác biệt trong các định chế tài chính giữa Việt Nam với nước ngoài, việc hợp tác phải rất thận trọng, xem xét kỹ lưỡng, chắc chắn các hoạt động trong lĩnh vực sẽ hợp tác để tránh những rủi ro.

Tôi muốn lưu ý thêm, hợp tác đầu tư về tài chính là một mối quan hệ rất phức tạp, nguy cơ trục lợi cao, nhất là trong lĩnh vực chứng khoán, nếu nhận thấy trình độ, năng lực, kinh nghiệm còn hạn chế tốt nhất Việt Nam chưa nên thực hiện.

PV:- Trong trường hợp Ngân hàng Trung Quốc tại TP.HCM và Sở Giao dịch chứng khoán Thâm Quyến (SZSE) hợp tác với các công ty chứng khoán Việt Nam thì nguyên tắc hoạt động thế nào? Cơ chế quản, điều hành ra sao, xin ông phân tích kỹ?

PGS.TS Lê Cao Đoàn:- Sự khác biệt giữa việc vay vốn trực tiếp với thu hút vốn qua chứng khoán là ở chỗ thay vì vay trực tiếp thì sẽ được thực hiện chủ yếu tại sở giao dịch chứng khoán, một phần ở các công ty môi giới (công ty chứng khoán), và cả ở thị trường chợ đen.

Đối với các hoạt động chứng khoán lại khác, đây là hoạt động rất phức tạp.

Về mặt hình thức, thị trường chứng khoán chỉ là nơi diễn ra các hoạt động trao đổi, mua bán, chuyển nhượng các loại chứng khoán, qua đó thay đổi chủ thể nắm giữ chứng khoán. Tuy nhiên, cái được nắm giữ chỉ là chứng khoán hay là một dạng tiền ảo, vốn rất nhiều nhưng thực chất gần như lại không có gì. Nghĩa là, nếu không được quản lý chặt chẽ nó có thể gây ra những nhiễu loạn, gây khủng hoảng cho toàn nền tài chính quốc gia.

Do đó, tôi cho rằng Việt Nam phải rất thận trọng, không nên quá mạo hiểm khi tính tới việc thu hút vốn qua các sàn chứng khoán, đặc biệt khi thị trường chứng khoán Việt Nam thời gian qua hoạt động vẫn còn nhiều vấn đề, không đúng theo quy luật thế giới.

Trong khi kinh nghiệm, trình độ quản lý còn nhiều hạn chế mà Việt Nam lại vội vàng tham gia vào cuộc chơi dù biết trước những rủi ro là không nên.

Bên cạnh đó, việc lựa chọn đối tác chơi cũng rất quan trọng. Với dòng vốn từng có nhiều điều tiếng từ Trung Quốc, đây là một sáng kiến gây lo ngại cho giới chuyên môn.

PV:- Trong một bài phân tích mới đây, một chuyên gia kinh tế cho rằng, Trung Quốc đã đẩy mạnh các sáng kiến kinh tế đối ngoại, thúc giục các nước phối hợp với Trung Quốc để xây dựng các mô hình hợp tác kinh tế chưa từng có tiền lệ như một hình thức xuất khẩu nợ.  Với sự tham gia của Trung Quốc vào sân chơi chứng khoán, việc xuất khẩu nợ có được đẩy mạnh hơn không và theo cách thức thế nào? Xin ông phân tích kỹ về những nguy cơ, hệ lụy Việt Nam có thể phải đối diện? Việt Nam phải ứng phó thế nào thưa ông?

PGS.TS Lê Cao Đoàn:- Chắc chắn, khi thực hiện hợp tác các Ngân hàng Trung Quốc đều phải tính tới bài toán lợi ích.

Trong những năm qua, nền kinh tế Trung Quốc cũng đã đạt được một số thành quả và bắt đầu tạo ra thặng dư, Trung Quốc có dấu hiệu bị dư thừa vốn nhưng lại không tiêu được. Bởi thực tế, khi vốn được bơm vào những doanh nghiệp không có khả năng cạnh tranh, đội quân “doanh nghiệp xác sống” được tạo ra, chỉ khiến Trung Quốc thêm khó khăn, mất vốn, mà nợ càng tăng cao.

Để giải bài toán trên, Trung Quốc phải tìm cách đẩy mạnh nguồn vốn ra nước ngoài thông qua các hình thức đầu tư trực tiếp hoặc gián tiếp. Việc liên kết giữa ngân hàng Trung Quốc với các sàn chứng khoán Việt Nam để đẩy vốn sang Việt Nam cũng chính là một cách.

Trung Quốc đổ vốn vào Việt Nam: Mối lo xuất khẩu nợ

Nhưng như tôi đã nói ở trên, hoạt động giao dịch vốn qua sàn chứng khoán sẽ tạo ra sự chuyển dịch rất mạnh mẽ về dòng vốn, cái này Việt Nam rất cần. Tuy nhiên, tôi cũng rất băn khoăn, với một hoạt động kinh tế quá phức tạp, nhiều rủi ro như vậy thì Việt Nam sẽ kiểm soát và quản lý thế nào nếu tham gia hợp tác vay vốn thông qua các sàn chứng khoán? Vì nếu khi tham gia mà mình ở thế yếu (tức là hạn chế về trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, kinh nghiệm quản lý) thì rất rủi ro. Hậu quả của nó tạo ra có thể vô cùng khủng khiếp, kể cả nguy cơ có thể bị Trung Quốc thao túng, điều khiển.

Do đó, tôi cho rằng Việt Nam nên cân nhắc, lùi lại khoảng chục năm nữa hãy tính tới chủ trương này.

  • Lam Nguyên

Thứ Ba, 12/12/2017 13:26

Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện