Dự án DAP Đình Vũ ô nhiễm: Bộ TN&MT hành động

(Liên hiệp hội) - Quyền được sống trong môi trường không độc hại và không có phóng xạ của người dân Hải Phòng phải được đặt cao hơn lợi nhuận của “nhóm lợi ích”.

Văn phòng Bộ TN&MT vừa có văn bản số 3218/BTNMT-VP truyền đạt ý kiến chỉ đạo của Bộ trưởng Trần Hồng Hà về việc kiểm tra thông tin người dân phản ánh về Nhà máy DAP Đình Vũ.

Theo đó, Bộ trưởng đã nhận được thông tin phản ánh của người dân về Dự án đầu tư nhà máy sản xuất phân bón DAP Đình Vũ do Công ty cổ phần DAP thuộc Tập đoàn Hóa chất Việt Nam làm chủ đầu tư (địa chỉ tại Khu kinh tế Đình Vũ, phường Đông Hải 2, thành phố Hải Phòng) thải chất thải rắn thạch cao chứa phốt pho cực độc với khối lượng lớn, tiềm ẩn nguy cơ gây ô nhiễm môi trường và ảnh hưởng đến sức khỏe của người dân trong khu vực.

Bộ trưởng Hà giao Tổng cục Môi trường phối hợp với Sở TN&MT thành phố Hải Phòng kiểm tra ngay thông tin, đề xuất giải pháp xử lý, báo cáo Bộ trưởng trước ngày 12/8.

Về vấn đề trên, TS Nguyễn Thành Sơn - nguyên Giám đốc Ban quản lý các dự án than đồng bằng sông Hồng thuộc Tập đoàn Công nghiệp than - khoáng sản Việt Nam (Vinacomin) đã có những phân tích đánh giá dưới góc nhìn khoa học.

Chọn địa điểm xây dựng dự án DAP1 tại Hải Phòng là...kém thông minh 

Liên quan đến xây dựng nhà máy sản xuất phân hóa học dạng Diamoni Phosphat (DAP), có hai vấn đề cần cân nhắc kỹ trước khi quyết định là qui mô công suất (gắn với nhu cầu thị trường và khả năng khai thác/chế biến apatit) và địa điểm xây dựng (gắn với yêu cầu bảo vệ môi trường và vận tải tiêu thụ).

Việc chọn địa điểm xây dựng dự án DAP1 tại Hải Phòng là một sai lầm. DAP là một dự án hóa chất, có lượng chất thải rất lớn và rất độc hại lại được xây dựng ngay trong khu vực đô thị, ở vùng đồng bằng có mật độ dân cư rất cao, bên cạnh những dự án thuộc lĩnh vực dịch vụ-logistic khác (tương đối sạch về môi trường) trong cùng một khu công nghiệp Đình Vũ là không chấp nhận được".

Du an DAP Dinh Vu o nhiem: Bo TN&MT hanh dong

"Núi" chất thải rắn thạch cao chứa photpho cực độc này của dự án DAP Đình Vũ Hải Phòng. Ảnh: TS Nguyễn Thành Sơn

Bên cạnh đó, theo ông Sơn, việc xây dựng DAP1 tại Hải Phòng đòi hỏi phải vận chuyển một khối lượng (vừa lớn vừa bẩn) quặng apatit từ Lào Cai về Hải Phòng bằng đường sắt. Nếu xây dựng DAP1 trên Lào Cai, chỉ phải vận chuyển sản phẩm DAP (vừa ít, vừa sạch) từ Lào Cai về xuôi. Hải Phòng là phương án chọn địa điểm kém thông minh.

Để sửa sai lầm của DAP1, Vinachem đã cho xây dựng DAP2 tại Lào Cai. Như vậy, có thể Vinachem đã “sửa sai lầm này bằng sai lầm khác lớn hơn”.

Trong khi chưa giải quyết được công nghệ xử lý chất thải PG ở Hải Phòng, việc chôn cất hàng chục triệu tấn PG độc hại trên thượng nguồn sông Hồng ở Lào Cai sẽ dẫn đến nguy cơ ô nhiễm còn lớn hơn nhiều.

Dự tính  hay nhưng “nuốt không trôi”

Công nghệ sản xuất phân hóa học DAP bằng phương pháp acid sulfuric hàng năm thải ra một lượng lớn chất thải thạch cao.Theo tính toán, khi sản xuất ra được 1 tấn H3PO4 thường thải ra 4,3÷5,8 tấn thạch cao chứa phosphor (phosphogypsum-PG). Hay, bình quân cứ sản xuất ra 1 tấn phân DAP sẽ có 4÷5 tấn chất thải thạch cao (PG) đòi hỏi phải được xử lý trước khi đưa ra chôn cất ngoài nhà máy.

Trong khi đó, thạch cao là một khoáng chất công nghiệp có nhu cầu rất lớn, nhưng thuộc loại hiếm ở VN, đang phải nhập khẩu để phục vụ cho ngành xi măng.

“Nhóm lợi ích” đã nhận ra việc tận dụng các chất thải PG để sản xuất chất thạch cao kết dính sẽ là nguồn lợi khổng lồ “từ trên trời rơi xuống”, và hy vọng sẽ thống lĩnh thị trường thạch cao rất béo bở của ngành xi măng.

Vì vậy, mặc dù phía nhà tổng thầu Trung Quốc phản đối, chủ đầu tư Vinachem vẫn cương quyết loại ra khỏi dây truyền công nghệ khép kín của dự án DAP1 công đoạn rất quan trọng là xử lý chất thải thạch cao PG.

Tất nhiên, nhà thầu Trung Quốc đã đồng ý vì họ vừa giảm được chi phí EPC, tăng được tiến độ xây dựng (không bị mang tiếng là bán đắt hay chậm tiến độ) vừa “phủi” được trách nhiệm gây hiểm họa đen cho “thành phố hoa phượng đỏ”.

Trong khi nhà máy còn chưa hoàn chỉnh, một công ty “sân sau” đã được hình thành để “đi trước một nước cờ”- xin cơ chế toàn quyền xử lý chất thải thạch cao của DAP1.

Chủ đầu tư và công ty “sân sau”cũng đã làm việc với Viện Vật liệu xây dựng về xử lý chất thải thạch cao này. Hai bên đã mời một đối tác của Nga hợp tác, giúp thiết kế dây truyền công nghệ xử lý. Phía đối tác Nga đã yêu cầu gửi mẫu chất thải PG sang Nga để nghiên cứu.

Thứ Tư, 10/08/2016 07:02

Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện