Thăm dò đất hiếm Lào Cai, thu 200 tấn quặng: Lạ!

(Khoa học) - Trong quá trình thăm dò mỏ đất hiếm ở Lào Cai, Công ty Khánh An đã có nhiều sai phạm dẫn tới môi trường sống của người dân bị ảnh hưởng.

Thông tin trái ngược

Nhiều người dân sống tại thôn Cánh Đại, xã Sơn Hải, huyện Bảo Thắng - Lào Cai phản ánh tình trạng thăm dò, khai thác đất hiếm của Công ty Khánh An thực hiện trên địa bàn đang khiến cuộc sống, môi trường xung quanh bị ảnh hưởng.

Ngoài ra, theo phản ánh của người dân, mặc dù Công ty Khánh An mới chỉ được cấp phép thăm dò đất hiếm nhưng đã tiến hành khai thác và mang sản phẩm đi bán. Quá trình hoạt động có nhiều điểm bất thường.

Ngày 12/11/2019, trao đổi về thông tin người dân phản ánh tình trạng ô nhiễm môi trường của Công ty Khánh An khi khai thác đất hiếm, ông Hoàng Chí Hiền - Chánh Văn phòng UBND tỉnh Lào Cai khẳng định, hiện nay doanh nghiệp Khánh An mới đang tiến hành thăm dò đất hiếm, cơ bản tuân thủ các quy định của pháp luật, chưa phát hiện ảnh hưởng đến môi trường.

Trong khi đó, ông Vũ Đình Thủy, Trưởng phòng Khoáng sản, Sở TN&MT tỉnh Lào Cai cho biết, thời điểm cuối tháng 8/2019, sau khi có phản ánh của người dân, đơn vị có xuống thực địa kiểm tra, lấy mẫu nước để phân tích. Kết quả kiểm tra, phân tích cho thấy Công ty Khánh An đã thực hiện thăm dò phù hợp với phương án, đề cương thăm dò theo ý kiến tham gia của Tổng cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam.

Tham do dat hiem Lao Cai, thu 200 tan quang: La!
Khu vực thăm dò đất hiếm của Công ty Khánh An tại xã Sơn Hải, huyện Bảo Thắng, Lào Cai.

Trong khi đó, ông Đào Văn Quang - Trưởng phòng TN&MT, UBND huyện Bảo Thắng cho biết, trong quá trình hoạt động thăm dò đất hiếm, Công ty Khánh An "cũng gây ô nhiễm môi trường".

"Tại thời điểm kiểm tra của đoàn liên ngành UBND huyện Bảo Thắng, Công ty Khánh An cũng có những vi phạm nhất định trong vấn đề san, gạt đất, đào giếng thăm dò cũng vi phạm. Những điều này đã được chúng tôi lập biên bản và báo cáo cơ quan cấp trên có phương án xử lý" - ông Quang nói.

Thăm dò hay khai thác?

Ông Đinh Trường Minh - Chủ tịch UBND xã Sơn Hải cho biết, ngày 6/11/2019, đơn vị đã lập biên bản đề nghị Công ty Khánh An không được vận chuyển 200 tấn quặng mẫu đất hiếm ra khỏi địa bàn khi chưa có ý kiến của UBND tỉnh Lào Cai.

Trước đó, ngày 18/10/2019, Sở TN&MT Lào Cai nhận được văn bản của Công ty Khánh An báo cáo về việc đã hoàn thành xây dựng mô hình công nghệ tách, tuyển và thu hồi quặng đất hiếm tại thực địa; đồng thời đề nghị được vận chuyển 200 tấn quặng đất hiếm đi phân tích mẫu công nghệ.

Nhận thấy khối lượng quặng mà doanh nghiệp đề xuất là rất lớn, Sở TN&MT Lào Cai đã ra văn bản yêu cầu Công ty Khánh An báo cáo, giải trình về khối lượng lấy và vận chuyển mẫu; cung cấp tài liệu về phương án lấy, vận chuyển và phân tích mẫu công nghệ; phương án vận chuyển đảm bảo an toàn giao thông và kết cấu hạ tầng giao thông phù hợp thực tế.

Nhận định về số quặng đất hiếm mà Công ty Khánh An thu được từ huyện Bảo Thắng - Lào Cai, TS Nguyễn Văn Ban, nguyên Trưởng ban Bauxite - Nhôm, Tổng Công ty Khoáng sản Việt Nam (cũ) cho rằng, đây là số lượng quặng đất hiếm rất lớn. Tuy nhiên, cụ thể trong tấn quặng đó chứa bao nhiêu đất hiếm thì cần phải có những nghiên cứu cụ thể từ đó mới đưa ra phương án tính toán được.

GS.TSKH Lê Huy Bá - nguyên Viện trưởng Viện Khoa học Công nghệ và Quản lý Môi cũng cho rằng, cơ quan chức năng tỉnh Lào Cai không cho phép Công ty Khánh An đưa 200 tấn quặng đất hiếm đi phân tích là điều đúng đắn.

"Đất hiếm là nguồn tài nguyên vô cùng quý giá, trong nền khoa học công nghệ 4.0 nếu nước nào nắm giữ nhiều đất hiếm hơn thì đất nước đó sẽ đi đầu và chiếm phần thắng.

Trong khi đó, trữ lượng đất hiếm của Việt Nam được đánh giá không thua kém gì Trung Quốc - quốc gia có trữ lưỡng đất hiếm lớn nhất trên thế giới. Tuy vậy, để khai thác và phân tích được đất hiếm thì cần phải tùy thuộc vào từng mỏ xem thành phần cụ thể như thế nào. Việc thăm dò mà thu tới 200 tấn quặng đất hiếm là rất lớn, đó có thể được gọi là khai thác" - vị chuyên gia cho biết.

Theo GS.TSKH Lê Huy Bá, Công ty Khánh An thăm dò đất hiếm mà thu được 200 tấn quặng chứa thành phần đất hiếm là điều đáng mừng nhưng đây cũng là khối lượng lớn. Dù chưa biết thành phần đất hiếm chiếm bao nhiêu % trong số 200 tấn quặng đó nhưng nếu chỉ cần thu được 1 - 2kg đất hiếm trong đó đã là rất lớn rồi. Chính vì thế cơ quan chức năng phải vào cuộc quản lý, tránh để thất thoát loại tài nguyên quý giá này.

Vân Thanh

Thứ Năm, 14/11/2019 07:54

Sự Kiện