Tổng kiểm tra dự án thu phí không dừng: Điều băn khoăn

(Tin tức thời sự) - Cuộc tổng kiểm tra nhằm phát hiện ưu điểm, xác định tồn tại, vướng mắc để khắc phục, rút kinh nghiệm.

Bộ GTVT vừa có quyết định thành lập đoàn kiểm tra về hoạt động thu phí không dừng (ETC) trên toàn quốc, do Thanh tra Bộ chủ trì.

Đợt kiểm tra này nhằm đánh giá việc triển khai thực hiện dự án ETC, kiểm soát tải trọng xe trên toàn quốc, giai đoạn 1 áp dụng cho Quốc lộ 1, đường Hồ Chí Minh qua Tây Nguyên và dự án thu phí dịch vụ sử dụng đường bộ không dừng, giai đoạn 2 theo hình thức hợp đồng BOO (xây dựng - sở hữu - vận hành).

Theo thanh tra Bộ GTVT, qua kiểm tra sẽ phát hiện những ưu điểm để tiếp tục phát huy; xác định những tồn tại, vướng mắc để kịp thời khắc phục, rút kinh nghiệm. Đồng thời, kiến nghị sửa đổi, bổ sung chính sách, pháp luật chưa phù hợp, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước đối với các dự án đầu tư theo hình thức hợp đồng BOO.

Trao đổi với Đất Việt, một số ý kiến đều bày tỏ băn khoăn về tính cần thiết của cuộc tổng kiểm tra nêu trên vào thời điểm cả nước đang "chống dịch như chống giặc", nhất là nếu chỉ để phát hiện những ưu điểm, tồn tại, vướng mắc của hoạt động ETC như đại diện Thanh tra Bộ GTVT phát biểu trên báo chí.

Ông Nguyễn Ngọc Xuân, Chủ tịch Hiệp hội Vận tải ô tô An Giang thẳng thắn cho rằng không cần thiết phải kiểm tra việc thực hiện hoạt động thu phí không dừng vào thời điểm này.

Điều ông Xuân băn khoăn là theo báo cáo của Bộ GTVT vào cuối năm 2020, việc lắp đặt hệ thống thu phí tự động không dừng trên toàn quốc đã cơ bản hoàn thành, tuy nhiên vẫn còn 4 trạm do Tổng Công ty Phát triển đường cao tốc Việt Nam (VEC) quản lý, 8 trạm không đủ điều kiện triển khai và 4 trạm do UBND tỉnh Cà Mau đề xuất không triển khai.

"Đối với những trạm chưa triển khai lắp đặt hệ thống thu phí tự động không dừng, Bộ GTVT có giải pháp gì để buộc các trạm này phải thực hiện không? Nếu chây ì không lắp đặt thì có xử lý hay không?", ông Nguyễn Ngọc Xuân đặt câu hỏi.

Tong kiem tra du an thu phi khong dung: Dieu ban khoan
Bộ GTVT sẽ kiểm tra dự án thu phí tự động không dừng trên toàn quốc.

Trong khi đó, ông Bùi Danh Liên, nguyên Chủ tịch Hiệp hội Vận tải TP Hà Nội cũng cho rằng, những vấn đề của thu phí tự động không dừng đã được đặt ra từ lâu và nhận được sự quan tâm của Chính phủ, Quốc hội. 

Đầu năm nay, đoàn công tác của Ủy ban Kinh tế của Quốc hội đã đi một số địa phương giám sát hoạt động của các trạm BOT và việc lắp đặt hệ thống thu phí tự động không dừng ở các trạm này.

Tại Kỳ họp thứ 11, Quốc hội khóa XIV, Ủy ban Kinh tế đã gửi đến Quốc hội báo cáo kết quả giám sát về thực hiện Nghị quyết số 437/NQ-UBTVQH14 ngày 21/10/2017 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về một số nhiệm vụ và giải pháp tiếp tục hoàn thiện và đẩy mạnh việc thực hiện chính sách pháp luật về đầu tư và khai thác các công trình giao thông theo hình thức hợp đồng xây dựng - kinh doanh - chuyển giao (BOT).   

Trong báo cáo này, Ủy ban Kinh tế đã chỉ rõ nguyên nhân chậm trễ triển khai thu phí tự động không dừng là do tổ chức thực hiện chưa hợp lý, chưa đúng tinh thần “bảo đảm tính cạnh tranh, công khai, minh bạch trong hoạt động thu phí”, dẫn đến chưa nhận được sự đồng thuận từ phía các nhà đầu tư BOT. Cơ quan Nhà nước đã ban hành một số quy định chưa hợp lý mang tính chất bắt buộc như việc bàn giao trạm thu phí, ký kết hợp đồng giữa cơ quan Nhà nước, nhà đầu tư BOT và nhà cung cấp dịch vụ ETC,… chưa bảo đảm được sự bình đẳng giữa các đối tác tham gia ký kết hợp đồng, tiềm ẩn nguy cơ thiếu minh bạch, làm giảm niềm tin ở các nhà đầu tư.

Trong báo cáo này, Ủy ban Kinh tế cũng chỉ rõ, nếu không kiểm soát chặt chẽ việc đầu tư khai thác hệ thống ETC sẽ dẫn đến kéo dài thời gian thu phí của dự án, ảnh hưởng quyền lợi, nghĩa vụ của doanh nghiệp và người dân. Do đó, nếu không khẩn trương rà soát, sửa đổi các quy định bất cập về thực hiện thu phí ETC hiện hành sẽ ảnh hưởng đến việc thu hút nguồn vốn xã hội vào đầu tư phát triển cơ sở hạ tầng, đặc biệt là dự án xây dựng đường bộ cao tốc Bắc – Nam phía Đông sắp tới.

"Những tồn tại, vướng mắc đã được chỉ rõ và những kiến nghị sửa đổi văn bản của Nhà nước về thu phí tự động không dừng cũng đã được nêu ra.

Việc thanh tra bây giờ không phải là để chỉ ra những vi phạm mà là để kết thúc cho xong dự án này theo đúng chỉ đạo của cấp trên. Nguyên nhân một số trạm còn chậm trễ là vì đâu, do Bộ GTVT, nhà đầu tư hay bên nào phải làm cho rõ ràng. Chuyện này không cần phải kéo dài nữa, phải kết luận ai sai thì sửa, khắc phục thế nào, bao giờ làm xong... để công bố cho toàn dân biết", ông Bùi Danh Liên nói, đồng thời nhấn mạnh, Bộ GTVT không cần phải mất thêm thời gian vào việc kiểm tra nữa.

"Thời điểm này nên tập trung vào nhiệm vụ kép vừa chống dịch vừa phát triển kinh tế, đặc biệt làm sao để sản xuất, kinh doanh không bị đứt đoạn", ông lưu ý. 

Nguyên Chủ tịch Hiệp hội Vận tải TP Hà Nội cũng ghi nhận một vấn đề của thu phí tự động không dừng là doanh nghiệp, người dân chưa mặn mà với thu phí tự động không dừng, tuy nhiên ông cho rằng đây không phải là vấn đề cấp thiết hiện nay.

"Phải hỗ trợ doanh nghiệp và người dân khắc phục khó khăn do dịch bệnh, còn  những vấn đề của BOT, thu phí tự động không dừng đã tồn tại từ lâu. Bây giờ đi kiểm tra các trạm thu phí rất mất thời gian, xe ít chạy, trạm không thu phí được thì kiểm tra làm gì?

Về lâu dài, khi người dân nhận thấy lợi ích và hiệu quả vượt trội của thu phí không dừng thì họ sẽ hết lạnh nhạt với việc dán thẻ", ông Bùi Danh Liên nói.

Thành Luân

Thứ Sáu, 18/06/2021 13:40

Sự Kiện