Đường ống nước sông Đà: Suy xét từ lời khuyên người Nga

(Tin tức thời sự) - "Đường ống nước để ngầm như đường ống sông Đà thì nên sử dụng loại ống chế tạo từ vật liệu kim loại hợp kim như thép các loại là cần thiết".

Đường ống nước sông Đà giai đoạn 1: Dùng nhựa Epoxy là vô cùng độc

Các chuyên gia Liên Xô giúp xây dựng nhà máy Thủy điện Hòa Bình có khuyên nên làm đường ống Composite hữu cơ cốt sợ bazan theo công nghệ của Nga. Loại ống này, theo các chuyên gia Nga, đã được sử dụng tại một số dự án cấp nước đi xa tại Trung Đông.

Đường ống nước sông Đà 2: Lời khuyên của chuyên gia Nga

Trao đổi với Đất Việt, PGS.TS Nguyễn Như Quý – Nguyên Trưởng Bộ môn Công nghệ Vật liệu Xây dựng, Đại học Xây dựng cho biết: “Tiêu chuẩn để lựa chọn được vật liệu làm đường ống cấp nước phải dựa vào: thứ nhất, thiết kế ngầm hay nổi, vì môi trường cũng như tải trọng tác dụng lên đường ống khác nhau.

Nếu để nổi, tải trọng tác dụng lên đường ống chủ yếu là áp lực, trọng lượng của nước, có kể đến yếu tố va đập thủy lực. Tổng trọng lượng đường ống có tải có thể được đỡ bởi kết cấu chịu lực riêng hoặc đặt trực tiếp trên nền có tính chất cơ lý cụ thể.

Nếu để chìm thì phức tạp hơn nhiều, trong đó, phải kể đến việc khó tiếp cận trong bảo trì sửa chữa. Môi trường ngầm có thể có tác nhân xâm thực khác nhau gây ăn mòn ống.

Duong ong nuoc song Da: Suy xet tu loi khuyen nguoi Nga
Đường ống nước sông Đà nhiều lần vỡ

Mặt khác phải kể đến tải trọng của tầng đất phía trên, tải trọng chu kỳ của xe cộ lưu thông, rung, động đất…Thậm chí khi lớp vật liệu nền bị xói, rửa trôi, mất ổn định làm xuất hiện nhiều dạng tải trọng chưa được dự báo, thống kê hết trong tính toán khi thiết kế.

Thứ hai, phải để ý đến khả năng tương tác giữa nước với vật liệu của ống. Chất không có lợi có thể phát tán từ vật liệu của đường ống. Bởi yếu tố an toàn vệ sinh thực phẩm là cực kỳ quan trọng.

Sau một quãng đường dài hàng mấy chục km, do tác động mài mòn, rửa trôi của dòng chảy tốc độ lớn và có áp lực của nước không ai dám chắc vật liệu làm ống không phát tán vào môi trường nước.

Với đường ống nước sông Đà giai đoạn 1, tôi đã được quan sát khi đến xưởng chế tạo đường ống sử dụng nhựa Epoxy làm chất kết dính và cốt sợi thủy tinh. Như vậy theo ý kiến của cá nhân tôi là không phù hợp, bởi trong Epoxy có dư lượng chất đông cứng vô cùng độc.

Trong thực tế nhựa Epoxy cũng không được dùng làm đồ nhựa đựng thực phẩm, vì có hại cho sức khỏe con người.

Về sợi thủy tinh có đặc thù chịu được cường độ cao, nhưng có mô đun đàn hồi lớn, tức là vật liệu giòn. Chính vì thế, việc chọn vật liệu ống nhựa Epoxy cốt sợi thủy tinh là chưa phù hợp ở giai đoạn 1”.

Sử dụng ống thép là hợp lý nhất

Riêng với ống Composite hữu cơ với lớp cốt chịu lực là sợi bazan, theo ông Quý, về bản chất sợi bazan cũng giống như sợi thủy tinh, có cường độ kéo cao nhưng mô đun đàn hồi lớn, tức giòn, tuy nhiên thành phần hóa học có khác nhau.

Sợi thủy tinh thì được chế tạo từ thủy tinh nóng chảy, sau đó kéo hoặc phun thành sợi. Sợi bazan thì được luyện từ đá bazan ở nhiệt độ cao hàng nghìn độ, đá nóng chảy thành chất lỏng và được thổi thành sợi giống như thủy tinh.

Nước sông Đà: Kiến nghị dừng hợp đồng nhà thầu Trung Quốc

Cả hai loại vật liệu này nếu kết hợp với nhựa tổng hợp chưa chắc đã có độ dẻo dai (Fracture toughness) cần thiết cho kết cấu chịu lực phức tạp như ống dẫn nước ngầm có áp.

“Về góc độ là chuyên gia về khoa học vật liệu, tôi nghĩ, đường ống nước để ngầm như đường ống sông Đà thì nên sử dụng loại ống chế tạo từ vật liệu có khả năng chịu tác động lực phức tạp và vật liệu kim loại hợp kim như thép các loại là cần thiết.

Tôi cho rằng phương án dùng ống gang dẻo có thể là an toàn, nhưng vấn đề chọn nhà cung cấp nào, do ai sản xuất, xét năng lực của nhà thầu không chỉ dựa trên tài liệu đấu thầu, các chứng chỉ về năng lực cũng như về vật liệu mà cần có khâu tham quan, thẩm định thật cẩn thận.

Thậm chí phải làm thử một đoạn ống và có các phép thử như chất tải, tiến hành các phép thử phá hoại, không phá hoại…Tôi đã từng được tham quan một tuyến đường ống tại thành phố hàng chục triệu dân của Ấn Độ là Bombay.

Họ sử dụng đường ống thép đặt nổi gồm 5-7 tuyến ống nước, đường kính 3-5 m cung cấp cho thành phố hàng chục triệu dân, Các ống thép dẫn dầu ngoài biển đông, từ các mỏ Bạch Hổ, Đại Hùng.., dài hàng mấy trăm km bằng ống thép hoạt động rất tốt.

Tại sao chúng ta không dùng ống thép để làm đường ống cấp nước vì cuối cùng, phương án ống thép vẫn là tốt nhất, an toàn nhất”, ông Quý cho hay.

Thứ Ba, 12/04/2016 07:31

Báo Đất Việt trên Facebook
.
Sự Kiện