Nhà tái định cư bỏ hoang: Lợi ích nhóm ở khắp nơi...

(Thị trường) - Nhà nước cần công bố, công khai quy hoạch, kế hoạch cụ thể để các doanh nghiệp BĐS có cơ hội tiếp cận và đưa ra ý tưởng.

Lợi ích nhóm ở khắp nơi

Báo cáo mới đây của Sở Xây dựng Hà Nội cho biết, mỗi năm Hà Nội đầu tư khoảng 2.000 tỷ đồng để xây dựng nhà tái định cư. Tuy nhiên, cho tới thời điểm hiện tại Hà Nội còn khoảng hơn 1.000 căn hộ tái định cư đã xây xong nhưng người dân không đến nhận nhà.

Nha tai dinh cu bo hoang: Loi ich nhom o khap noi...
Những tòa nhà tái định cư bị bỏ hoang ở Sài Đồng

Đây được xem là một hiện tượng rất kỳ lạ, bởi lẽ trong thực tế nhiều người dân vẫn đang có nhu cầu có nhà để an cư lạc nghiệp, thì lại có câu chuyện hàng nghìn căn hộ bị bỏ hoang không người nhận. TS Phạm Sỹ Liêm - nguyên Thứ trưởng Bộ Xây dựng cho rằng, có nghịch lý trên là do chủ trương chưa gắn liền với thực tế.

Ông nói rõ, trong quá trình thực hiện quy hoạch phát triển hạ tầng thành phố, chính sách tái định cư là rất cần thiết, tuy nhiên, nhà tái định cư lại chưa phù hợp, chưa tuân theo những quy luật của cơ chế thị trường.

"Thứ nhất, nhà tái định cư vẫn đang được quan niệm như một sản phẩm đầu tư của nhà nước, đầu tư bằng tiền ngân sách.

Mà tất cả những gì được đầu tư bằng tiền của ngân sách thì có nhiều người hăng hái, nhiều người thích làm cho bằng được. Mấu chốt của vấn đề nằm ở chỗ, khi thực hiện dự án họ vừa có cơ hội để thể hiện quyền lực, lại vừa có cơ hội tranh thủ kiếm lợi cho bản thân. Vì vậy, mới có chuyện nhiều dự án tái định cư được vẽ ra theo trí tưởng tượng của các cá nhân cán bộ, lãnh đạo quản lý, của một nhóm lợi ích chứ không phải xây dựng dựa trên nhu cầu thực sự của người dân.

Tôi không vu oan giá họa cho ai, nhưng khi mà lợi ích nhóm có ở khắp nơi, đến cả trung ương cũng phải chỉ đạo rốt ráo thì cách tốt nhất là giao lại cho thị trường đảm nhận.

Thứ hai, một trong những biểu hiện yếu kém nhất trong xây dựng chính sách nhà ở Việt Nam là tách rời nhà ở với nơi kiếm sống của người dân. Đó là sai lầm rất lớn.

Quy hoạch khu tái định cư phải thiết kế khu nhà ở đa chức năng, bao gồm từ chức năng sống, dịch vụ cho tới giải quyết công ăn việc làm... Tuy nhiên, hiện nay, những khu đất vàng hầu hết đều bị quy hoạch, phát triển nhà cao tầng, còn người dân bị quy hoạch tới một khu vực cách nơi sinh sống tới cả mấy chục cây số.
 
Cuộc sống của người dân đã rất khó khăn mà hàng ngày lại mất thời gian đi lại, xăng xe, khói bụi... rất nhiều thứ khiến người dân chán nản, không muốn nhận nhà.

Tôi cho rằng, để thử nghiệm, tốt nhất cứ thử tái định cư chính các nhà quản lý trước đã", vị chuyên gia nói.

Đừng lo chủ đầu tư thiệt

Từ hiện tượng trên, TS Phạm Sỹ Liêm đánh giá, chủ trương đầu tư, triển khai các dự án công đã không hiệu quả, gây lãng phí lớn cho nguồn lực của xã hội. Do đó, ông yêu cầu phải làm rõ được trách nhiệm cũng như nguyên nhân không bàn giao được dự án trong suốt 10 năm qua.

"Đầu tiên, cần phải xác định rõ ràng ai là người phụ trách dự án này? Một dự án được xây dựng xong 10 năm vẫn đắp chiếu thì phải xem xét trách nhiệm của đơn vị tư vấn, xây dựng dự án, triển khai dự án ra sao?

Tiếp theo là ban quản lý dự án này là ai? Trách nhiệm thế nào?

Vấn đề nữa là nguồn ngân sách đã đổ vào dự án này là bao nhiêu? Thiệt hại thế nào? Thu hồi ra sao?...

Theo tôi, chỉ khi xử lý triệt để những vấn đề trên mới tính tới phương án sẽ xử lý dự án đó thế nào", ông Liêm nói rõ.

Vị chuyên gia nhấn mạnh, việc khắc phục hậu quả sau sự cố cũng là vấn đề cần phải bàn, tuy nhiên, xử lý thế nào thì cần phải rất tỉnh táo để tránh bị rơi vào bẫy "lợi ích nhóm". 

"Là một doanh nghiệp không ai dại gì vứt ra hàng nghìn tỉ đầu tư xây nhà rồi bỏ hoang.

Tôi chỉ e, Handico3 cũng chỉ là tấm bình phong, còn chủ sở hữu thật của những tòa nhà tái định cư ấy phải là những người hiểu rất rõ về cơ chế, chính sách và những cơ hội có thể kiếm lợi được.

Ví dụ, nếu đồng ý cho chủ đầu tư chuyển đổi mục đích nghĩa là chủ đầu tư sẽ được hưởng ngay một khu đất sạch, với mức bồi hoàn chi phí GPMB bèo bọt của 10 năm trước.

Thứ hai, từ việc xây dựng nhà tái định cư, chủ đầu tư lại được chuyển đổi xây trung tâm thương mại, bán nhà giá cao.

Xin phá 3 tòa nhà tái định cư: Vì sao bỏ hoang?

Nhìn đã thấy ngay chủ đầu tư có thể kiếm lợi tới vài lần chứ họ thiệt làm sao được. Chúng ta đừng lo doanh nghiệp bị thiệt, tiền của họ nếu thiệt thì không ai dám làm cả", TS Liêm chỉ rõ.

Thứ Hai, 30/10/2017 07:12

Đọc nhiều nhất
Sự Kiện